راهنماهاي طبيعت‌گردي و محققين علوم طبيعي و عكاسان حيات وحش و شايد بعضي شكارچيان، ساعت‌هاي بسياري را در طبيعت مي‌گذرانند و بالطبع به عناوين مختلف با حيات وحش جانوري و گياهي سروكار دارند ولي انگشت شمارند از اين جمع كه به اندازه عكاسان حيات وحش به جانوران وحشي نزديك شده و از ديدن شگفتي‌هاي آفرينش آنها غرق در حيرت شوند. اول صبح زماني كه كبك‌ها و تيهوها پس از خوردن آب سر به آسمان مي‌سايند و در اوج لذت شروع به آواز خواندن مي‌كنند يا يك پازن زيبا كه برفراز صخره‌اي بس بلند و سخت براي ما و آسمان براي او مغرورانه و با صلات ايستاده است يا پرش‌هاي بلند و هنرمندانه قوچ و ميش‌ها در هنگام فرار از دشمن و... كمتر انساني است كه چنين لحظاتي را درك كرده باشد و چقدر لذت بخش است ثبت هنرمندانه اين لحظات توسط انسان‌هايي اهل ذوق و هنر (مثل شما) كه به اندازه كافي راجع به حيات وحش و عكاسي و هنرمندانه انديشيدن مي‌دانند.. آيا شکارچیان كه از نزديك شدن به حيات وحش را به خصوص براي حيواناتي كه شكار مي‌شوند، هنري بزرگ مي‌دانند، اطلاع دارند كه براي گرفتن يك عكس خوب از يك پستاندار بزرگ جثه‌اي همچون قوچ و ميش يا كل و بز بايد به فاصله 40-70 متري آنها رفت و درهمان حالت علاوه بر جهت باد و ايجاد نكردن صدا به زاويه نور كه بر موضوع مي‌تابد و نحوه ايستادن آنها و پس زمينه‌اي كه بايد مناسب باشد و رفتارسنجي صحيح حيوان و... دقت كرد؟ بنابراين چطور شليك از فواصل 100-300 متري (به استناد گفته خود شكارچيان) به موجودي كه توانايي دفاع از خويش را ندارد هنرمندانه مي‌دانند و به خون غلتيدن آخرين جمعيـت‌هاي قوچ و ميش و كل وبز ايران را كه در رده‌هاي بالاي طبقه‌بندي گونه‌هاي درمعرض خطر در سطح جهاني قرار دارند و حتي زنده عكس گرفتن از يك حيوان تيرخورده را كه در حال زجر است يك هنر مي‌دانند؟! چرا به جاي صداي وحشتناك يك شليك را با صداي يك كليك نرم و آرام شاتر يك دوربين خوب عوض نمي‌كنند؟! چون در نهايت با كمي تفاوت، نتيجه يكي است. در حالت اول در صورت موفقيت يك عكس پيروزمندانه با يك حيوان غرق در خون است و در حالت دوم فريز كردن زمان و مكان آن حيوان زيبا از دايره ديد شما برروي سنسور و يا نگاتيو دوربين شما. ولي آن تفاوت اندك در اين است كه در حالت دوم آن حيوان زيبا (با شاخ‌هايي كه شما عاشق آنهاييد) پس از نگاهي كوتاه به شما با جست‌هايي بلند و زيبا كه لذت ثبت آن را دو چندان مي‌كندف در آغوش مهربان طبيعت باقي مي‌ماند و با قابي زيبا زينت‌بخش خانه‌ها خواهد شد. اگر نتيجه كار را به هر كس نشان دهيد به خاطر رفتار هنرمندانه و مهربانانه شما با طبيعت به اوج انسانيت شما تبريك خواهد گفت. برخي تجربيات من در زمينه هنر عكاسي از حيات وحش ايران:
هميشه با اين تصور به طبيعت برويد كه عكس‌هايي بگيريد تا نحوه تفكر شما نسبت به موضوع يا احساس لطيف حيواني كه عكس مي‌گيريد به مخاطبي كه عكس شما را مي‌بيند، منتقل شود. در اين زمينه چند مثال با عكس خواهم آورد كه بيشتر به اين موضوع توجه كنيد:
مثال اول: استفاده مناسب از انعكاس حيوانات درآب:
حيوانات در طبيعت ايران- به دليل داشتن اقليم نيمه‌خشك- همچون انسان به آب اين مايه حيات بسيار اهميت داده و از محيط‌هاي آبي بسيار لذت مي‌برند. انتقال اين حس لذت و استفاده مناسب از زاويه نور مناسب و انعكاس موضوع در آب به ويژه در سرچشمه‌ها و آبشخورها مي‌تواند به شما در گرفتن عكسي زبيا كمك كند. بدين ترتيب شما فقط يك حيوان را در كادر ثبت نكرديد، بلكه حس لذت بردن از زندگي موضوعتان را به مخاطبتان منتقل كرديد. اين مي‌تواند يك ثبت هنرمندانه باشد و بالطبع اگر هزاران عكس اين چنيني حتي از موضوعات تكراري بگيريد براي مخاطب شما جذاب خواهد بود.
مثال دوم: سعي كنيد از پرندگان يا تجمع آنها در پرواز عكاسي كنيد:
براي عكاسي از بيشتر پرندگان در پرواز، به سرعت‌هاي شاتر بالا و فيلم‌هايي با حساسيت بالا (Iso بالا در بدنه‌هاي ديجيتال) و لنزهاي تله بلند فيكس نياز داريد. پيشنهاد من براي اين نوع عكاسي استفاده از لنز 400 Canon I6/5 f است. اين لنز علاوه بر كيفيت بسيار مناسب، داراي قيمت تقريبا پاييني نيز هست. از سرعت‌هاي شاتر بالاي 1200 و از 400 Iso استفاده كنيد (بدنه‌هاي Dslr نسل جديد داراي نويز بسيار كمي در حساسيت 400 هستند) معمولا پرندگان شكاري بلندپرواز را به عنوان مدل عكاسي انتخاب مي‌كنم. در فصل پاييز و بهار در ارتفاعات بالاي 2200 متر مناطق كوهستاني كشور مي‌توانيد انواع عقاب‌ها و كركس‌ها را بيابيد. بهترين زمان براي عكاسي از پرندگان در پرواز از 7-10 صبح و از 3-4 بعدازظهر است. ابتدا محلي كه پرندگان شكاري مشغول چرخ زدن بر روي جبه‌هاي هوا در آن ناحيه هستند در نظر بگيريد و مكان مناسبي كه كمتر ديده شويد و نيز زاويه مناسبي با موضوع داشته باشيد پيدا كرده و بنشينيد و منتظر فرصت مناسب بمانيد. از جمله بهترين نواحي كوهستاني كشور مي‌توان به منطقه حفاظت شده گلول سراني خراسان شمالي و پارك ملي تندوره خراسان رضوي و منطقه حفاظت شده پرور سمنان و نواحي كوهستاني پارك ملي گلستان اشاره كرد. ديگر مكان مناسب تالاب‌هاي داراي نيزار هستند كه اكثرا انواع سنقرها و شاهين‌ها را در حال چرخ زدن و شكار در اطراف آنها مي‌توانيد پيدا كنيد. بهترين تالاب‌ها كه تجربيات خوبي در زمينه عكاسي در آنها داشتم مي‌توان به تالاب ميانكاله و گميشان درشمال كشور و تالاب قوريگل و كاني برازان در شمال غرب كشور و تالاب خورخوران و منطقه حفاظت شده‌ مند و حله در جنوب كشور اشاره كرد.
مثال سوم: انتقال حس حركت و جنب و جوش حيوان:
موضوعات ثابت و بي‌حركت شايد براي بسياري از مخاطبين چندان جذاب نباشند. يك تكنيك ساده كه كمك شاياني در انتقال حس حركت مي‌كند اين است كه دوربين را به سمت موضوعي كه در حال دويدن است، بچرخانيد. براي اولويت شاتر بالاتر از 400 Iso-650 استفاده كنيد. نيم شاتر گرفته و سعي كنيد حركت دستتان را با دوربين و سوژه در حال دويدن هماهنگ كنيد و در لحظه مناسب شاتر را تا انتها فشار دهيد. در اين حالت پس زمينه كاملا محو شده و سوژه شما را واضح خواهد بود و انتقال حس حركت به صورت كامل منتقل خواهد شد. در صورتي كه امكان تكرار وجود دارد مي‌توانيد با سرعت‌هاي شاتر مختلف امتحان كنيد تا بهترين نتيجه حاصل شود و گرنه د رحالت p اين كار را انجام دهيد.
استفاده مناسب از نور
ما دو زمان طلايي درعكاسي حيات وحش داريم كه به دليل زاويه نور مناسب و رنگ‌هاي افسانه‌اي آنها سعي كنيد درحد امكان در اين زمان‌ها در فيلد باشيد. يكي صبح زود در نيم ساعت اولي كه آفتاب تازه طلوع كرده است. در اين زمان شما هيچ‌گونه سايه‌اي برروي موضوعتان نداريد و رنگ‌ها بسيار جذاب و خيره‌كننده به نظر مي‌رسند. زمان ديگر نزديك غروب آفتاب است كه به خصوص در تالاب‌ها از تجمع پرندگان مي‌توان عكس‌هاي فوق‌العاده‌اي گرفت.
ثبت نمايش‌ها و رفتارهاي خاص:
پرندگان و پستانداران داراي انواع نمايش‌هاي جنسي به خصوص در فصل توليدمثل و نيز داراي رفتارهاي خاصي در نوع تغذيه و قلمروطلبي‌شان هستند كه با ثبت آنها مي‌توانيد مخاطبين خود را به هيجان آوريد. با كمي مطالعه در زمينه اين رفتارها و حدس زدن مناسب براي ثبت اين لحظات مي‌توانيد باعث پيشرفت در فرايند عكاسي شويد.